آسیب‌پذیری Vulnerability
نقطه‌ضعفی در نرم‌افزار، سخت‌افزار یا تنظیمات که ممکن است مهاجم از آن سوءاستفاده کند؛ با به‌روزرسانی و تنظیم درست بسته میشود.
متوسطواژهنامهی امنیت سایبری
فیشینگ، بدافزار، رمزنگاری، تأیید دومرحله‌ای و واژه‌هایی که برای امن ماندن در اینترنت لازم است.
۵۸ واژه به ترتیب الفبا، از واژه‌نامه‌ی فناوری
آ
آنتی‌ویروس Antivirus
نرم‌افزاری که فایل‌ها و برنامه‌ها را بررسی می‌کند تا بدافزار را شناسایی، مسدود و پاک کند؛ لایه‌ای از دفاع است و جایگزین احتیاط نیست.
مقدماتیا
امضای دیجیتالی نرم‌افزار Code Signing
قراردادن امضای رمزنگاری رسمی روی فایل‌های برنامه یا افزونه تا تایید شود فایل از سازنده اصلی است و دستکاری نشده است.
متوسطامنیت زنجیره تامین نرم‌افزار Software Supply Chain Security · SupplyChain
روش‌ها و استانداردهایی برای جلوگیری از نفوذ هکرها به کتابخانه‌های ثالث، گیت‌هاب اکشنز و سرورهای بیلد پیش از تحویل محصول نهایی به کاربران.
پیشرفتهب
بات‌نت Botnet
شبکه‌ای از کامپیوترها، گوشی‌ها و دستگاه‌های آلوده که بی‌خبر از صاحبانشان، از راه دور فرمان می‌گیرند و برای حمله یا اسپم به کار می‌روند.
مقدماتیباجافزار Ransomware
بدافزاری که فایل‌های شما را رمزنگاری و قفل می‌کند و برای بازگرداندن آن‌ها از شما پول می‌خواهد؛ بهترین دفاع بکاپ جدا و منظم است.
مقدماتیباگ بانتی Bug Bounty
برنامه‌ای که در آن یک شرکت به پژوهشگران امنیتی برای پیدا کردن و گزارش مسئولانه‌ی آسیب‌پذیری‌های محصولش، طبق قوانین مشخص پاداش می‌دهد.
متوسطبدافزار Malware
هر نرم‌افزاری که برای آسیب‌زدن، جاسوسی، سرقت اطلاعات یا کنترل پنهانی دستگاه شما ساخته شده و معمولاً بدون آگاهی شما نصب میشود.
مقدماتیبروت فورس Brute-force Attack
روشی که در آن مهاجم با آزمودن حجم زیادی از رمزهای ممکن پشت‌سرهم تلاش می‌کند حساب را باز کند؛ رمز ضعیف در برابرش بی‌دفاع است.
متوسطپ
پروتکل OAuth 2.1 OAuth 2.1 Authorization Framework
جدیدترین نسخه استاندارد تفویض مجوز در وب، که کاستی‌ها و حفره‌های امنیتی نسخه قبلی را رفع کرده و پروتکل اثبات کلید PKCE را برای همه کلاینت‌ها اجباری کرده است.
پیشرفتهپسکی Passkey
روش ورود بدون رمز عبور که به‌جای رمز از جفت‌کلید رمزنگاری و تأیید روی دستگاه (اثر انگشت یا چهره) استفاده می‌کند و در برابر فیشینگ مقاوم است.
مقدماتیپسورد منیجر Password Manager
برنامه‌ای که رمزهای قوی و یکتا برای همه‌ی حساب‌هایتان می‌سازد، رمزشده نگه می‌دارد و با یک رمز اصلی در دسترس شما قرار می‌دهد.
مقدماتیت
تأیید دومرحله‌ای Two-Factor Authentication · 2FA
لایه‌ی امنیتی که علاوه بر رمز عبور، مرحله‌ی دومی مثل کد یا تأیید روی دستگاه خواسته میشود تا لورفتن رمز به‌تنهایی کافی نباشد.
مقدماتیتحلیل ایستای امنیت کد Static Application Security Testing · SAST · SAST
بازرسی خودکار سورس‌کد نرم‌افزار بدون اجرای برنامه، برای کشف باگ‌های امنیتی، آسیب‌پذیری‌ها و کلیدهای افشا شده.
پیشرفتهتروجان Trojan Horse
بدافزاری که خودش را برنامه‌ای مفید یا فایلی سالم جا می‌زند و بعد از نصب به‌صورت پنهان به مهاجم راه ورود یا دسترسی می‌دهد.
مقدماتیتزریق SQL SQL Injection · SQLi
ضعف امنیتی در برنامه‌های وب که ورودی کاربر بدون پاک‌سازی وارد کوئری دیتابیس میشود و می‌تواند به داده‌ها دسترسی ناخواسته بدهد.
پیشرفتهتست پویای امنیت برنامه Dynamic Application Security Testing · DAST · DAST
اسکن امنیتی که وب‌سایت در حال کار را درست مانند یک مهاجم ناشناس بیرونی هدف ارزیابی و حملات شبیه‌سازی‌شده قرار می‌دهد.
پیشرفتهتست نفوذ Penetration Testing · Pentest
بررسی امنیتی برنامه‌ریزی‌شده و مجاز که در آن متخصص مانند یک مهاجم ضعف‌های سیستم را شناسایی و در گزارش کتبی برای رفع ارائه می‌کند.
متوسطتوکن وب جیسون JWT JSON Web Token · JWT
رشته متنی فشرده و امضاشده به فرمت JSON برای انتقال امن هویت کاربر میان فرانت‌اند و بک‌اند بدون نیاز به ذخیره سشن در سرور.
متوسطج
جاسوس‌افزار Spyware
بدافزاری که بی‌صدا فعالیت شما را زیر نظر می‌گیرد و اطلاعاتی مثل رمزها، پیام‌ها، موقعیت مکانی یا عادت‌های مرورتان را برای دیگری می‌فرستد.
مقدماتیح
حریم خصوصی Online Privacy
حق و توان کنترل اینکه چه اطلاعاتی از شما جمع‌آوری، ذخیره و به چه کسانی داده شود؛ در فضای آنلاین با تنظیمات و عادت‌های درست حفظ میشود.
مقدماتیحریم خصوصی دیفرانسیلی Differential Privacy Mechanism · DiffPrivacy
سیستم ریاضی پیشرفته برای اشتراک‌گذاری اطلاعات آماری جمعی از یک دیتابیس، بدون امکان شناسایی یا ردیابی اطلاعات شخصی تک‌تک افراد جامعه.
پیشرفتهحمله تزریق پرامپت غیرمستقیم Indirect Prompt Injection Attack · PromptInjection
آسیب‌پذیری خطرناک در سامانه‌های هوش مصنوعی و مدل‌های زبانی، که در آن هکر دستورات مخربی را درون یک صفحه وب یا ایمیل پنهان کرده تا ایجنت هوش مصنوعی فریب بخورد.
پیشرفتهحمله جعل درخواست بین‌سایتی Cross-Site Request Forgery · CSRF · CSRF
حمله‌ای که کاربر لاگین‌شده را فریب می‌دهد تا بدون اطلاع، دستوری ناخواسته مانند تغییر پسورد یا انتقال وجه را اجرا کند.
متوسطحمله دیداس لایه کاربرد Layer 7 Application DDoS · L7 DDoS
حمله ممانعت از سرویس که با ارسال صدها هزار درخواست پیچیده به صفحات سنگین سایت، پردازنده و رم سرور را از کار می‌اندازد.
متوسطحمله سردرگمی وابستگی Dependency Confusion Attack
حمله‌ای در زنجیره تامین نرم‌افزار که هکر پکیجی هم‌نام با پکیج خصوصی یک شرکت در مخازن عمومی منتشر می‌کند تا روی سرور اجرا شود.
پیشرفتهحمله DDoS DDoS Attack
حمله‌ای که با ارسال حجم عظیم درخواست از دستگاه‌های آلوده‌ی زیاد، سرور یا سایت را آن‌قدر مشغول می‌کند که برای کاربران واقعی در دسترس نباشد.
متوسطخ
خط‌مشی امنیت محتوا CSP Content Security Policy · CSP
هدر پاسخ HTTP که به مرورگر مشخص می‌کند کدام اسکریپت‌ها و فایل‌ها مجاز به بارگذاری هستند تا جلوی حملات تزریق کد گرفته شود.
متوسطر
ربایش وب‌سوکت بین‌سایتی CSWSH Cross-Site WebSocket Hijacking
آسیب‌پذیری امنیتی خطرناک در وب‌سوکت‌ها که به سایت مهاجم اجازه می‌دهد از کوکی‌های احراز هویت قربانی سوءاستفاده کرده و اتصالی مخفیانه به چت یا داده‌های زنده برقرار کند.
پیشرفتهرمز یکبار مصرف One-Time Password · OTP
رمزی که فقط برای یک بار ورود یا یک تراکنش و در مدت کوتاه معتبر است؛ حتی اگر لو برود، بعداً به کار مهاجم نمی‌آید.
مقدماتیرمزنگاری Encryption
تبدیل اطلاعات به شکلی نامفهوم با یک کلید، طوری که فقط کسی که کلید درست را دارد بتواند آن را دوباره بخواند و بفهمد.
متوسطرمزنگاری سرتاسری End-to-End Encryption · E2EE
روشی که پیام را روی دستگاه فرستنده رمز می‌کند و فقط روی دستگاه گیرنده باز میشود؛ حتی خود سرویس‌دهنده هم نمی‌تواند محتوایش را بخواند.
متوسطرمزنگاری کاملاً همومورفیک FHE Fully Homomorphic Encryption · FHE
فناوری رمزنگاری انقلابی که امکان اجرای محاسبات ریاضی و هوش مصنوعی روی داده‌های رمزگذاری‌شده را بدون نیاز به رمزگشایی اولیه فراهم می‌سازد.
پیشرفتهز
زیرو دی Zero-day Vulnerability
آسیب‌پذیری‌ای که سازنده هنوز از آن خبر ندارد یا وصله‌ای برایش منتشر نکرده و از همین رو شناخته‌شده‌ترین دفاع، یعنی به‌روزرسانی، هنوز وجود ندارد.
متوسطس
سیاهه مواد تشکیل‌دهنده نرم‌افزار SBOM Software Bill of Materials · SBOM
فهرست رسمی، استاندارد و ساختاریافته از تمام کتابخانه‌ها، پکیج‌های متن‌باز، پلاگین‌ها و وابستگی‌های به کار رفته در ساخت یک نرم‌افزار.
متوسطسیمسواپ SIM Swapping
کلاهبرداری‌ای که در آن مهاجم شماره‌ی شما را به سیم‌کارت دیگری منتقل می‌کند تا پیامک‌ها و کدهای تأیید شما را دریافت کند.
متوسطص
صحت یکپارچگی زیرمنبع SRI Subresource Integrity · SRI
ویژگی امنیتی مرورگرها که با تطبیق هش رمزنگاری، از اجرای کدهای دستکاری‌شده یا آلوده کتابخانه‌های شخص ثالث بارگذاری‌شده از CDN جلوگیری می‌کند.
متوسطف
فایروال Firewall
سامانه‌ای نرم‌افزاری یا سخت‌افزاری که ترافیک ورودی و خروجی شبکه را بر اساس قوانین بررسی می‌کند و ارتباط‌های ناخواسته را مسدود می‌کند.
مقدماتیفیشینگ Phishing
کلاهبرداری اینترنتی که در آن مهاجم با پیام یا صفحه‌ی جعلی خود را بانک یا سرویس معتبر جا می‌زند تا رمز و اطلاعات شما را بگیرد.
مقدماتیک
کپچا CAPTCHA
آزمونی کوتاه که سایت‌ها برای تشخیص انسان از ربات نشان می‌دهند؛ مثل تایپ حروف کج، انتخاب تصویرها یا زدن تیک «من ربات نیستم».
مقدماتیکشف کلیدهای محرمانه نشت‌یافته Secret Sprawl & Credential Scanning · SecretScan
فرآیند جستجو و اسکن خودکار مخازن گیت و کدهای برنامه برای کشف پسوردها، توکن‌های API و کلیدهای خصوصی که تصادفاً در کد هاردکد شده‌اند.
متوسطکلیدهای عبور Passkeys FIDO2 Passkeys & WebAuthn
فناوری ورود بدون پسورد به وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌ها بر پایه رمزنگاری کلید عمومی، که در برابر حملات فیشینگ کاملاً مصون است.
متوسطم
مدل‌سازی تهدیدات امنیتی STRIDE STRIDE Threat Modeling Framework
متدولوژی ارزیابی امنیتی شرکت مایکروسافت برای کشف سیستماتیک تهدیدات و حملات سایبری احتمالی در مرحله طراحی معماری نرم‌افزار.
پیشرفتهمدیریت اطلاعات و رویدادهای امنیتی SIEM Security Information & Event Management
سیستم نرم‌افزاری متمرکز که لاگ‌ها و رویدادهای تمام سرورها، فایروال‌ها و اپلیکیشن‌ها را جمع‌آوری کرده و با هوش مصنوعی نفوذ هکرها را در لحظه هشدار می‌دهد.
متوسطمدیریت امنیتی اسرار Secrets Management · HashiCorp Vault
سیستم امن مرکزی برای نگهداری، چرخش خودکار و صدور کلیدهای API و رمزهای دیتابیس بدون قرار دادن مستقیم آن‌ها در کدهای برنامه.
پیشرفتهمسمومسازی کش دی‌ان‌اس DNS Cache Poisoning
حمله‌ای که در آن رکوردهای آی‌پی اشتباه به سرور DNS تزریق میشود تا کاربران به جای سایت اصلی به یک سرور جعلی هدایت شوند.
پیشرفتهمعماری اعتماد صفر Zero Trust Architecture · ZTA · ZTA
الگوی امنیتی مدرن بر پایه این اصل که هرگز نباید بدون راستی‌آزمایی مستمر به هیچ کاربر یا دستگاهی حتی در شبکه داخلی اعتماد کرد.
متوسطمعماری اعتماد صفر Zero Trust Zero Trust Network Architecture · ZTNA · ZeroTrust
مدل امنیتی نوینی که فرض می‌کند هیچ کاربر یا دستگاهی (حتی در داخل شبکه داخلی شرکت) قابل اعتماد نبوده و هویت و دسترسی در هر درخواست باید احراز شود.
پیشرفتهمکانیزم کپسوله‌سازی کلید KEM Key Encapsulation Mechanism · Post-Quantum
الگوریتم تبادل کلید متقارن بر پایه ساختارهای ریاضی مشبکه، که در برابر حملات رمزگشایی رایانه‌های کوانتومی آینده کاملاً غیرقابل نفوذ است.
پیشرفتهمهندسی اجتماعی Social Engineering
تکنیک فریب روانی که به‌جای نفوذ فنی، آدم‌ها را وادار می‌کند با میل خودشان اطلاعات حساس بدهند یا کاری انجام دهند که به ضررشان است.
متوسطن
نشانه‌های عسلی هانی‌توکن Honeytoken Honeytokens & Deception Cybersecurity
منابع اطلاعاتی جعلی و فریبنده (مانند پسورد، کلید API یا فایل جعلی) که عمداً در سیستم قرار داده می‌شوند تا به محض لمس شدن توسط هکر، آژیر خطر به صدا درآید.
متوسطنشت داده Data Breach
رخدادی که در آن اطلاعات شخصی یا محرمانه‌ی کاربران، مانند ایمیل، رمز یا شماره، بدون مجوز در دسترس افراد غیرمجاز قرار می‌گیرد.
مقدماتیو
ورود بدون گذرواژه پسکی Passkey · Passwordless Authentication · Passkey
استاندارد امن ورود به حساب کاربری بدون نیاز به پسورد، با استفاده از اثر انگشت، اسکن چهره یا قفل گوشی کاربر.
مقدماتیویروس کامپیوتری Computer Virus
برنامه‌ی مخربی که خودش را به فایل‌ها یا برنامه‌های سالم می‌چسباند، با اجرای آن‌ها فعال میشود و از دستگاهی به دستگاه دیگر تکثیر میشود.
مقدماتیه
هش Hash Function
تابعی ریاضی که هر داده‌ای را به یک رشته‌ی کوتاه با طول ثابت تبدیل می‌کند؛ تغییر کوچک در ورودی نتیجه را کاملاً عوض می‌کند و بازگشت از آن ممکن نیست.
متوسطهک اخلاقی Ethical Hacking
بررسی امنیت یک سیستم با اجازه‌ی صاحب آن برای پیدا کردن ضعف‌ها پیش از مهاجمان و گزارش آن‌ها، تا قبل از سوءاستفاده رفع شوند.
متوسطهکر Hacker
فردی با دانش فنی عمیق درباره‌ی سیستم‌ها که می‌تواند ضعف‌هایشان را پیدا کند؛ هدفش ممکن است دفاع و آموزش باشد یا سوءاستفاده.
مقدماتیA–Z
XSS Cross-Site Scripting
ضعفی در سایت‌ها که اجازه می‌دهد کد جاوااسکریپت ناخواسته در صفحه اجرا شود و به نشست و اطلاعات بازدیدکننده دست‌درازی کند.
پیشرفته