جاوااسکریپت زبان برنامه‌نویسی است که داخل مرورگر اجرا می‌شود و به صفحه‌ی وب رفتار می‌دهد. HTML ساختار را می‌سازد و CSS ظاهر را؛ جاوااسکریپت می‌گوید وقتی کاربر روی دکمه کلیک کرد یا متنی تایپ کرد، چه اتفاقی بیفتد. نام آن شبیه جاوا است، ولی این دو زبان کاملاً جدا هستند.

یک مثال ساده#

JavaScript
const btn = document.querySelector("button");
btn.addEventListener("click", () => {
  alert("سفارش شما ثبت شد");
});

با کلیک روی دکمه پیامی نمایش داده می‌شود. در عمل به‌جای پیام، معمولاً داده‌ای به سرور فرستاده یا بخشی از صفحه بدون بارگذاری مجدد عوض می‌شود.

کجا با آن روبه‌رو می‌شوید#

  • اعتبارسنجی فرم‌ها، مثلاً بررسی شماره‌ی موبایل پیش از ارسال
  • اسلایدرها، منوهای کشویی و جست‌وجوی لحظه‌ای
  • فروشگاه‌هایی که سبد خرید را بدون رفرش صفحه به‌روز می‌کنند
  • اپلیکیشن‌های وب مدرن که با ابزارهایی مثل React یا Vue ساخته می‌شوند
  • سمت سرور، با محیط Node.js

نکات مهم#

جاوااسکریپت تقریباً تنها زبانی است که مرورگرها مستقیم اجرا می‌کنند؛ برای همین یادگیری آن برای هر کسی که وارد دنیای وب می‌شود ارزشمند است. از طرف دیگر، چون کد آن در مرورگر کاربر اجرا می‌شود، هرگز کلید محرمانه یا رمز را در آن نگذارید؛ هر کسی می‌تواند کد را ببیند.

اشتباه رایج#

سنگین کردن صفحه با کتابخانه‌های زیاد باعث کندی می‌شود. برای یک کار ساده معمولاً کدی چندخطی کافی است و لازم نیست یک کتابخانه‌ی بزرگ اضافه کنید.